Królowa o wielu obliczach

Brytyjska królowa Wiktoria zaliczała się do grona drobnych kobiet (była o kilka centymetrów niższa od obecnej królowej Elżbiety II). Mimo że na obrazach była przedstawiana jako kobieta o spokojnym usposobieniu to pod tym płaszczykiem kryła się złożona i niespokojna osobowość.

Królowa Wiktoria w stroju koronacyjnym, źródło: domena publiczna.

Przyszła królowa urodziła się 24 maja 1819 r. w Pałacu Kensington jako córka Edwarda Augusta Hanowerskiego, księcia Kentu i czwartego syna króla Jerzego III oraz księżniczki Wiktorii Sachsen-Coburg-Saalfeld, córki księcia sasko-koburskiego na Saalfeld Franciszka. Pierwotnie miała otrzymać imię Elżbieta, lecz ostatecznie wybór padł na Aleksandrynę, na cześć ojca chrzestnego, cara Rosji Aleksandra I. Mimo to jej drugie imię, Wiktoria, bardziej pasowało do jej osobowości i z czasem stało się synonimem potęgi imperium, nad którym słońce nigdy nie zachodziło. Od najmłodszych lat była edukowana na wielu płaszczyznach. Do trzeciego roku życia mówiła wyłącznie po niemiecku. Dopiero w wieku pięciu lat zaczęła komunikować się również po angielsku. W późniejszym wieku nauczyła się także mówić m.in. po francusku, włosku, grecku i po łacinie. Warto wspomnieć, że przez całe życie doskonaliła swoje artystyczne zdolności, w szczególności z zakresu malarstwa. Królowa Wiktoria była także miłośniczką muzyki, na czele z operą. Do jej muzycznych faworytów zaliczali się: Ryszard Wagner, Charles Gounod czy Puccini. Oczywiście nie zaniedbywała również literatury. Jej konikiem była poezja XVIII-wiecznych pisarzy angielskich i szkockich, natomiast ulubionym pisarzem Walter Scott. Warto wspomnieć, że to właśnie w epoce wiktoriańskiej brytyjska literatura osiągnęła swoje wyżyny artystyczne i intelektualne.

Jej poprzednik, król Wilhelm IV, zmarł 20 czerwca 1837 r. i nie pozostawił po sobie żadnego ślubnego potomka. 28 czerwca 1838 r. Wiktoria została koronowana w katedrze westminsterskiej na królową Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii. Otrzymała również tytuł najwyższego namiestnika Kościoła Anglii i mediatora prezbiteriańskiego Kościoła Szkocji. Uzyskała przywilej mianowania premiera oraz prawo do akceptowania każdego aktu normatywnego. Co ciekawe, królowa Wiktoria decydowała także o tym kto zostanie naczelnym dowódcą armii i floty, posiadała prawo do zwoływania posiedzeń Parlamentu oraz mogła rozwiązać Izbę Gmin. Po koronacji królowa Wiktoria przeniosła się do londyńskiego Pałacu Buckingham, który od tamtej pory zaczął pełnić funkcję oficjalnej rezydencji królewskiej.

Ślub królowej Wiktorii i Alberta, źródło: domena publiczna.

Wiktoria ze swoim przyszłym mężem, Albertem Saxen-Coburg i Gotha, poznała się w 1836 r. i ponoć od razu coś zaiskrzyło. Ślub wzięli 10 lutego 1840 r. w Pałacu Świętego Jakuba w Londynie. Zdaniem historyków było to szczęśliwe i zgodne małżeństwo. Jej wybranek mimo posiadania surowych zasad moralnych miał duże poczucie humoru, czym zjednywał sobie innych ludzi. Tak samo jako Wiktoria był zafascynowany sztuką, w szczególności architekturą i literaturą. Jego wielką pasją była nauka. Dlatego też został wybrany na animatora Wielkiej Światowej Wystawy, która została otwarta 1 maja 1851 r. Oboje byli entuzjastami podróży oraz uwielbiali taniec. Warto wspomnieć, że wprowadzili zwyczaj przystrajania domów na Boże Narodzenie. Kolejnym koronnym argumentem na to, że ich małżeństwo było udane, był fakt posiadania dziewięciorga dzieci i 42 wnucząt. Dlatego też zaczęli być postrzegani przez opinie publiczną i poddanych jako wzorowy model rodziny brytyjskiej: Albert jako kochający, lecz surowy ojciec oraz Wiktoria opiekuńcza matka, będąca strażnikiem ogniska domowego. W ten sposób rodzina królewska stała się rodzinnym wzorem epoki wiktoriańskiej. Mimo że jej mąż na co dzień odczuwał, że to jego żona nosi królewskie szaty, to dzięki spokojnemu usposobieniu był uległy wobec swojej małżonki.

Królowa Wiktoria (1882 r.), źródło: domena publiczna.

Sielankowa wizja rodziny królewskiej zawaliła się w 1861 r., kiedy to zmarł książę Albert. Prawdopodobną przyczyną zgonu był ostry atak tyfusu plamistego lub choroba Leśniowskiego-Crohna. Po śmierci męża Wiktoria została nazwana przez angielskie elity „wdową z Windsoru” lub „wdową Europy”. Na zdjęciach z tego okresu uchwycono jej smutną i zamyśloną twarz. Mimo to była podejrzewana o bliskie kontakty z innymi mężczyznami. Po śmierci męża u jej boku pojawił się szkocki koniuszy John Brown, który stał się wiernym towarzyszem królowej. Po jego śmierci w 1883 r. jego pokój w Osborne House na wyspie Wight zajął młody Hindus Abdul Karim, którego łączyły z Wiktorią głównie lingwistyczne więzy (uczył królową języków hindi i urdu). Mimo to dworzanie i prasa doszukiwali się w tej relacji wątków erotycznych. Równie interesującym zagadnieniem z życia królowej Wiktorii były zamachy na jej życie. W sumie było ich osiem, natomiast żaden z nich nie zakończył się poważniejszym uszczerbkiem na zdrowiu Aleksandryny.

Królowa Wiktoria zmarła 22 stycznia 1901 r. w wieku 81 lat w Osborne House na wyspie Wight. Powodem zgonu był krwiak mózgu. Jeszcze do niedawna była najdłużej panującą europejską monarchinią (jej wyczyn został pobity przez królową Elżbietę II). Mimo że przez połowę życia ubierała się na czarno to do trumny kazała nałożyć na swoje ciało białą suknię i ślubny welon. Pochowano ją z fotografią Johna Browna i jego kosmykiem włosów oraz odlewem dłoni księcia Alberta. Następcą Wiktorii został jej najstarszy syn, książę Walii, który przyjął imię Edward VII. Wraz ze śmiercią Wiktorii zakończyły się rządy dynastii hanowerskiej w Wielkiej Brytanii.

 

 

Źródła:
Historia powszechna. Tom 17 – Od imperium Karola Wielkiego do kryzysu XIV wieku, Kraków 2008.
P. Jaworski, Królowe i królowie Wielkiej Brytanii, Gdynia 2018.
K. Jasiński, Wiktoria, władczyni połowy świata, Uważam Rze Historia nr 5 (86) maj 2019.

Może zainteresują Cię też inne artykuły:

Recenzja książki „Płytkie groby na Syberii”

Historia życia Michała Krupy to niesamowita opowieść o niezwykle silnej woli przetrwania człowieka na tle piętrzących się przeciwności losu. Autor…
CZYTAJ DALEJ

Recenzja książki „Medyceusze. Rodzina u władzy”

Intrygi, zdrady i mroczne tajemnice – tak w skrócie można scharakteryzować historię Medyceuszy, jednej z najpotężniejszych rodzin doby renesansu, której…
CZYTAJ DALEJ

Recenzja książki „Winston Churchill i Franklin D. Roosevelt. Alianci 1940-1942”

Jak wyglądały osobiste relacje pomiędzy Winstonem Churchillem i Franklinem D. Rooseveltem, których charakter miał istotne znaczenie dla przebiegu II wojny…
CZYTAJ DALEJ